منطقه حفاظت شده گلپرآباد -ملایر- همدان
دراین منطقه تعداد 6 چشمه شناسایی شده که پراکنش مناسبی دارند .ازاین رو در تامین آب وحوش بسیار مهم وحیاتی می باشند.در پیرامون منطقه سه روستای ده میانه، گرجائی و گلپرآباد قرار دارند. این منطقه دارای بسیاری از قابلیتهای منطقه لشگردر می باشد و جزء پيش كوه هاي زاگرس غربي به شمار ميآيد و از شمال و جنوب با ارتفاعات متعددي محدود شده است و تحت تاثير جريانات عمومي هوا در اين بخش از زاگرس می باشد و به رغم كم بودن ميزان نزولات جوي (حدود 300 ميليمتر ميانگين سالانه) و محدوديت منابع آبي و استقرار در اكوسيستم سرد وخشک، از تنوع حياتي به ويژه پوشش گياهي بسيار غني برخوردار است. از اين رو رشد و تكثير حيات وحش آن در خور توجه است. براین اساس در سال 1385 بعنوان منطقه شکار ممنوع معرفی و سپس بدلیل داشتن شرایط مساعد زیستی و تنوع گونه ای مناسب در سال 1386 بعنوان منطقه حفاظت شده ارتقاء سطح يافته است.
این زیستگاه در امتداد رشته کوه آهنگران ودرضلع جنوب شرقی لشگردر می باشد . لازم به ذکر است که بخشی از این منطقه در حوزه استحفاظی استان مرکزی قرار دارد.این منطقه دارای بسیاری از قابلیتهای منطقه لشگردر می باشد این منطقه زيستگاهي ، جزء پيش كوه هاي زاگرس غربي به شمار ميآيد و از شمال و جنوب با ارتفاعات متعددي محدود شده است و تحت تاثير جريانات عمومي هوا در اين بخش از زاگرس قرار دارد. این منطقه شامل تپه ماهورها و قسمتهایی از آن صخره ای می باشد.در پایین دست مناطق دشتی وجود دارد ودارای سیمایی کوهستانی است. زمستان این منطقه سرد ونزولات جوی اغلب بصورت برف می باشد. راههای دسترسی ازقسمت شمالی منطقه از طریق جاده گاز اراک- ملایر و از قسمت جنوبی از طریق جاده آسفالته احمد روغنی – گلپرآباد می باشد.همچنین در داخل منطقه جاده های جیپ رو وجود دارند.به رغم كم بودن ميزان نزولات جوي (حدود 300 ميليمتر ميانگين سالانه) و محدوديت منابع آبي و استقرار در اكوسيستم خشك و سرد، از تنوع حياتي به ويژه پوشش گياهي بسيار غني برخوردار است. از اين رو رشد و تكثير حيات وحش آن در خور توجه است.
تیپ پوشش گیاهی غالب در مناطق دشتی مرتعی ودر تپه ماهورها بصورت بوته ای و در ارتفاعات درختچه ها وجود دارند.از گونه های گیاهی این منطقه می توان ورک،سنجد،بادام کوهی،زالزالک ،آلبالو وحشی،کنگر،گون،شکر تیغال،گراس،جو وحشی،بله گوش،جگن،جاروکوهی،آویشن،چای کوهی،بومادران و...را می توان نام برد. این منطقه زیستگاه گونه حمایت شده قوچ و میش ارمنی می باشد . از دیگر پستانداران منطقه گرگ،کفتار،شغال،تشی ،رودک،روباه واز پرندگان این منطقه کبک ،تیهو،انواع گنجشک سانان،کمر کولی،سار ،پری شاهرخ،عقاب طلایی و دلیجه را می توان نام برد.
حدود اربعه
شمالاً : از محل تلاقی مرز مشترک با منطقه لشگردر محل قنات روستای جوزان به سمت شرق در امتداد حد جنوبی مسیر جاده اختصاصی گاز تا ایستگاه سوم 250 پونت واز آنجا تا تقاطع جاده آسفالته بین روستای سرچال نبی دره.
غرباً: از قنات احمد روغنی بسمت شمال در امتداد مرز شرقی منطقه حفاظت شده لشگردر الی قنات روستای جوزان.
جنوباً: از قنات روستای گرچائی به سمت غرب در امتداد جاده بین مزارع وقنات روستای گرچائی بعداز عبور از شمال کودره خزینه وجاده جیپ رو اختصاصی دکلهای برق فشار قوی تا قنات روستای گلپرآباد واز آنجا در امتداد جاده آسفالته پس از عبور از روستای ده میانه الی قنات روستای احمد روغنی.
شرقاً: از نبی دره در امتداد جاده آسفالته به سمت جنوب الی روستای سرچال و از آنجا از طریق جاده جیپ رو به قنات روستای گرچائی.
ویژگی و سیمای عمومی منطقه ( شامل وضعیت توپو گرافی، چشم انداز، پوشش گیاه و گونه های شاخص گیاهی، وضعیت عمومی حیات وحش و گونه های شاخص و کریدورها)
این منطقه تپه ماهوری و قسمتهایی از آن صخره ای و در پایین دست مناطق
دشتی وجود دارد و در کل دارای سیمای کوهستانی است. زمستان این منطقه سرد و
نزولات جوی اغلب بصورت برف می باشد. دراین منطقه تعداد 6 چشمه شناسایی شده
که پراکنش مناسبی دارند. ازاین رو در تامین آب وحوش بسیار مهم وحیاتی می
باشند.در پیرامون منطقه سه روستای ده میانه، گرجائی و گلپرآباد قرار
دارند. این منطقه دارای بسیاری از قابلیتهای منطقه لشگردر می باشد و جزء
پيش كوه هاي زاگرس غربي به شمار ميآيد و از شمال و جنوب با ارتفاعات
متعددي محدود شده است و تحت تاثير جريانات عمومي هوا در اين بخش از زاگرس
می باشد و به رغم كم بودن ميزان نزولات جوي (حدود 300 ميليمتر ميانگين
سالانه) و محدوديت منابع آبي و استقرار در اكوسيستم سرد وخشک، از تنوع
حياتي به ويژه پوشش گياهي بسيار غني برخوردار است. از اين رو رشد و تكثير
حيات وحش آن در خور توجه است.
این زیستگاه در امتداد رشته کوه آهنگران
ودرضلع جنوب شرقی لشگردر می باشد . لازم به ذکر است که بخشی از این منطقه
در حوزه استحفاظی استان مرکزی قرار دارد. زمستان این منطقه سرد ونزولات جوی
اغلب بصورت برف می باشد. راههای دسترسی ازقسمت شمالی منطقه از طریق جاده
گاز اراک- ملایر و از قسمت جنوبی از طریق جاده آسفالته احمد روغنی –
گلپرآباد می باشد.همچنین در داخل منطقه جاده های جیپ رو وجود دارند. تیپ
پوشش گیاهی غالب در مناطق دشتی مرتعی ودر تپه ماهورها بصورت بوته ای و در
ارتفاعات درختچه ها وجود دارند. از گونه های گیاهی این منطقه می توان ورک،
سنجد، بادام کوهی، زالزالک ، آلبالو وحشی، کنگر،گون، شکر تیغال، گراس، جو
وحشی، بله گوش، جگن، جاروکوهی، آویشن، چای کوهی، بومادران و...را می توان
نام برد. در نتيجه بررسي هاي انجام شده در منطقه پريدر وجود 15 گونه از
پستانداران مشخص شده است. از گونه هاي شاخص اين منطقه مي توان به قوچ وميش
ارمني و گونه های جرد ايراني، موش صحرايي، خارپشت اروپايي، دوپاي کوچک،
خارپشت گوش بلند، خرگوش، راسو، رودك ،گراز اشاره کرد. گونه هاي مشاهده و
ثبت شده از 5 راسته پستانداران ايران در قالب 9 خانواده بودند. این منطقه
زیستگاه گونه حمایت شده قوچ و میش ارمنی می باشد. از پرندگان این منطقه
کبک، تیهو، انواع گنجشک سانان، کمر کولی، سار، پری شاهرخ، عقاب طلایی و
دلیجه را می توان نام برد. بخش هاي زيادي از منطقه به صورت تپه ماهوري است
که زيستگاه مناسب گونه قوچ و ميش است. علاوه بر اينها وجود مناطق گذرگاهي و
پناه باعث ايجاد شرايط فيزيکي مناسب براي قوچ وميش مي گردد.
جاذبه های اکوتوریسم
تنوع پوشش گیاهی و وحوش منطقه از جاذبه های اکوتوریسمی منطقه می باشد.
وضعیت عمومی اقتصادی اجتماعی
در حاشیه منطقه 3 روستا به اسامی گرجائی ، ده میانه و پریدر وجود دارد که
در مجموع دارای 399 خانوار می باشند. ويژگيهای اکولوژيکی منطقه پريدر باعث
شده است در اين منطقه کشاورزي آبي در سطوح بالا وجود نداشته باشد و همچنين
کشاورزي به صورت ديم نيز يک عامل بازدارنده جدي نمي تواند لحاظ شود. علت
اين امر علاوه بر نبود زمينها مسطح جمعيت نسبتا پايين روستاهاي منطقه است.
در بخش هاي زيادي از منطقه پريدر شغل و منبع در آمد مردم از طريق دامداري
است. نبودن مناطق وسيع با شيب پايين باعث شده است کشاورزي آبي در سطوح بالا
در اين منطقه وجود نداشته باشد.
تعارضات مهم منطقه
-تعارضات بين دام محلي و حيات وحش
-تعارضات مربوط به تبديل اراضي مرتعي منطقه به اراضي کشاورزي
-تعارضات مربوط به شکار غير مجاز
-پدیده خشکسالی و انتقال آب چشمه جهت شرب مردم روستا و کاهش منابع آبی برای استفاده وحوش
-احداث خطوط انتقال گاز و برق
تجهیزات و امکانات
با امکانات اداره حفاظت محیط زیست ملایر کنترل می گردد.